Elektrische veiligheid is de basis voor iedere organisatie. Of het nu gaat om een kantoor, fabriek of zorginstelling: een storing of defect kan leiden tot gevaarlijke situaties, hoge kosten of zelfs stilstand van cruciale processen. Precies om die reden is de NEN 3140 keuring ontwikkeld.
In dit blog leggen we uit wat deze keuring inhoudt, waarom ze wettelijk én praktisch onmisbaar is, en waarom juist zorginstellingen, tandheelkundige praktijken, privéklinieken en veterinaire klinieken er niet zonder kunnen.
Wat is een NEN 3140 keuring?
De norm NEN 3140 beschrijft de eisen voor het veilig gebruiken en beheren van elektrische installaties en apparatuur tot 1.000 volt wisselspanning.
Tijdens een NEN 3140 keuring wordt gecontroleerd of uw elektrische installatie:
- Voldoet aan de veiligheidsnormen
- Correct onderhouden is
- Geen risico’s vormt voor medewerkers, patiënten of bezoekers
De keuring bestaat uit een visuele inspectie, metingen, beproevingen en een duidelijke rapportage met aanbevelingen.
De risico’s zonder keuring
Wanneer een installatie niet periodiek wordt gekeurd, lopen organisaties grote risico’s:
- Brandgevaar – slecht aangesloten kabels of overbelasting kan leiden tot brand.
- Aansprakelijkheid – bij een incident kan de organisatie of bestuurder persoonlijk aansprakelijk worden gesteld.
- Productiestilstand – een storing kan processen dagenlang platleggen.
- Onverzekerd zijn – veel verzekeraars keren niet uit als er geen actuele keuring is uitgevoerd.
Speciaal voor de zorgsector
In zorginstellingen, tandheelkundige praktijken, privéklinieken en veterinaire klinieken is een betrouwbare elektrische installatie nóg belangrijker. Hier gaat het immers vaak om apparatuur die direct invloed heeft op de gezondheid en veiligheid van patiënten of dieren.
Denk aan beademingsapparatuur, operatielampen, sterilisatoren of ICT-netwerken. Een onderbreking in de stroomvoorziening kan direct gevolgen hebben voor de zorgverlening. Daarom is een periodieke NEN 3140 keuring essentieel om risico’s te beperken en de continuïteit te waarborgen.
Voorbeelden van metingen tijdens een keuring
Tijdens een NEN 3140 keuring voeren wij diverse controles en metingen uit, waaronder:
- Weerstandsmetingen – controleren of kabels en verbindingen een goede geleiding hebben.
- Spanningsverschillen – nagaan of er gevaarlijke spanningsverschillen optreden tussen metalen delen.
- Lekstromen – meten of er geen ongewenste elektrische stromen weglekken die gevaar of storingen kunnen veroorzaken.
- Aanraakspanning – controleren of aanraken van metalen delen veilig blijft, ook bij een storing.
- Isolatieweerstand – testen of kabels en apparatuur goed geïsoleerd zijn en geen risico op doorslag vormen.
- Stevigheid van contacten – nagaan of stopcontacten en aansluitpunten stevig genoeg klemmen.
- Veldsterkte – meten van elektrische of magnetische velden in de omgeving.
- Aardlekschakelaars – beproeven of aardlekbeveiligingen correct en op tijd ingrijpen.
- Praktijktest (“walking test”) – controleren van de installatie tijdens normaal gebruik en belasting.
- Vloerweerstand – nagaan of vloeren voldoende isolerend of juist geleidbaar zijn, afhankelijk van de ruimte.
- Circuitimpedantie – meten of de beveiligingen (zekeringen, automaten) snel genoeg reageren bij een kortsluiting. en uitbreiden van de verdeelkast en onderverdelingen.
Normen en richtlijnen
Bij het uitvoeren van keuringen en installaties in medisch gebruikte ruimtes hanteren wij altijd de geldende normen en richtlijnen, waaronder:
- NEN 3134:1992 – Veiligheidsbepalingen voor laagspanningsinstallaties in medisch gebruikte ruimten.
- NEN 1010 (diverse edities, meest recent 2015/C2:2016) – Veiligheidsbepalingen voor laagspanningsinstallaties, Nederlandse implementatie van de HD-IEC 60364-reeks.
- NEN 3140:2011+A3:2019 – Bedrijfsvoering van elektrische installaties laagspanning.
- NEN-EN-IEC 60601-1:2006 (met aanvullingen) – Medische elektrische toestellen, algemene eisen voor basisveiligheid en essentiële prestaties.
Door deze normen strikt te volgen, kunnen zorginstellingen erop vertrouwen dat hun elektrische installaties veilig, betrouwbaar en toekomstbestendig zijn.
Wettelijke verplichting en verzekeringen
Volgens de Arbowet is een werkgever verplicht om te zorgen voor een veilige werkomgeving. Dit betekent dat elektrische installaties periodiek moeten worden gekeurd. Daarnaast eisen veel verzekeraars een actueel keuringsrapport om dekking te behouden bij schade.
Voordelen van een NEN 3140 keuring
- Veiligheid gegarandeerd voor medewerkers, patiënten en bezoekers
- Voorkomen van storingen en uitval door tijdig onderhoud
- Voldoen aan wet- en regelgeving en eisen van verzekeraars
- Kosten besparen door vroegtijdig problemen te signaleren
Conclusie
Een NEN 3140 keuring is niet alleen een verplichting, maar ook een investering in veiligheid en continuïteit. Zeker in de zorgsector, waar uitval van elektrische installaties direct levens kan beïnvloeden, is het onmisbaar.
Bij RS Installatie-groep B.V. voeren wij NEN 3140 keuringen deskundig en onafhankelijk uit. Onze rapportages zijn helder, voorzien van aanbevelingen en voldoen aan alle eisen van verzekeraars en toezichthouders. Zo bent u verzekerd van veiligheid én zekerheid.
📞 Meer weten of direct een keuring plannen? Neem contact met ons op via info@installatie-groep.nl of bel 085 060 0819.

